Kapha, czyli co najlepsze z ziemi i wody

Kupujesz ubrania i buty w swoim rozmiarze. Czy to samo robisz z jedzeniem? Czy jest dopasowane do ciebie? Twój biologiczny rozmiar to dosza. Twoja biologiczna energia i twoja biologiczna konstytucja.

Czym dokładnie jest dosza? Jak wszystko we wszechświecie jesteśmy składową pięciu elementów: przestrzeni, powietrza, ognia, wody i ziemi. Ich emanacją w nas są właśnie dosze. Dosza Wata składa się z elementów przestrzeni i powietrza, Pitta to połączenie ognia i wody, a Kapha łączy w nas ziemię i wodę. Nasze życie to taniec trzech dosz. Najczęściej jest to taniec w parze. Możesz być Pitta, Kapha albo Wata, ale jako Vata-Pitta, Pitta-Vata, Pitta-Kapha lub Kapha-Pitta, Kapha-Vata lub Vata-Kapha. Podwójne dosze to najczęściej spotykany bowiem typ biologiczny. 

Dlaczego tak ważne jest by go znać? A wyobrażasz sobie kupowanie butów nie znając rozmiaru? Zbyt ciasne albo za duże powodowałyby duży dyskomfort. A teraz wyobraź sobie, co musi czuć twoje ciało i twoja psychika kiedy karmisz je czymś, co do nich nie pasuje. Według Ajurwedy, właściwe pożywienie odżywia zarówno ciało, jak i umysł. Niewłaściwe działa jak trucizna – blokuje trawienie i uniemożliwia odżywianie. Jest jeszcze jeden typ pożywienia – lekarstwo, które wspomaga proces trawienia, a tym samym lepsze odżywienie komórek i szybsze usuwania toksyn z organizmu. 

To samo pożywienie np. produkty mleczne, mogą być jednocześnie wartościowym pokarmem, trucizną i lekarstwem. Wszystko zależy od tego, kto i kiedy je spożywa. Dieta ajurwedyjska dopasowuje typ ciała do spożywanych pokarmów. To wiedza o tym, czego należy dostarczać aby organizm i psychika pozostawały w równowadze ze swoją własną naturą.

Kapha to energia ziemi i wody. Śliska. Chłodna. Ciężka. Powolna. Gładka. Miękka. Statyczna. To główne cechy doszy Kapha, które wylicza Vagbhata, autor klasycznego ajurwedyjskiego traktatu “Ashtanga Hridayam”. Podobne wzmaga podobne – to podstawowa zasada ajurwedy. 

Aby żyć w równowadze nie powinniśmy “karmić” dominującej w nas doszy, tylko ją równoważyć. Najzdrowsze są przeciwieństwa. Jeśli jesteś osobą z dominującą doszą Kapha powinnaś unikać wszystkiego, co ciężkie, słodkie i gęste, zawiera dużo cukru i tłuszczu. 

Najlepsze smaki dla ciebie to gorzki, ostry, cierpki. Unikaj słodkiego, kwaśnego i słonego. Dotyczy to również bardzo słodkich czy bardzo kwaśnych owoców. Dobre są dla ciebie suszone owoce, ostre i gorzkie warzywa, unikaj słodkich warzyw np. batatów. Jeżeli chodzi o ziarna, to najlepsze są dla ciebie gryka i proso. Z kolei pszenica w dużych ilości jest trudna do zniesienia.

Jeżeli chodzi o rośliny strączkowe unikaj ciężkich roślin strączkowych takich jak soja czy fasola. Sięgaj za to po fasolę mung i czerwoną soczewicę. Orzechy i nasiona są zbyt tłuste i ciężkie. Możesz za to sporadycznie sięgać po małe ilości pestek słonecznika i dyni.

Generalnie unikaj olejów. W małych ilościach możesz stosować ghee i olej słonecznikowy. Jeżeli chodzi o nabiał, to niestety, nie mam dla ciebie dobrych wiadomości: większość produktów mlecznych jest zbyt ciężka i tłusta dla Kapha. Jeżeli chodzi o mięso, to unikaj czerwonego. Najlepszy jest dla ciebie drób, dziczyzna, ryby słodkowodne, jaja. Unikaj słodzików, które zwiększają Kapha. Wyjątkiem jest miód, który łagodzi i zmniejsza Kapha. Możesz bez oporu korzystać ze wszystkich przypraw. Z wyjątkiem soli, którą jako Kapha powinieneś ograniczyć.

Nierównowaga doszy Kapha może prowadzić do otyłości, problemów z niestrawnością, astmy i problemów z zatokami.